Sztuka wyniesiona w plener

Wzorem ubiegłych lat Długosiodło gościło artystów, którzy kontynuowali malowanie muralu historycznego. W roku 2018 powstał obraz przedstawiający oddział kawalerii Michała Beliny-Prażmowskiego, który był zaczątkiem powstania kawalerii w odradzającym się wojsku polskim w czasie I wojny światowej. Z tego oddziału powstał 1 Pułk ułanów, przekształcony następnie w 1 Pułk szwoleżerów im. Józefa Piłsudskiego. Obraz namalowany w tym roku przedstawia oddział powstańczy podczas postoju w lesie. Odzwierciedla wydarzenia z powstania styczniowego, które nie ominęło okolic Długosiodła.

Ten zryw powstańczy masowo poparli miejscowi chłopi. Nie było wsi, z której kilku albo kilkunastu nie przyłączyło się do znajdujących się w pobliżu walczących powstańców. To z ich udziałem stoczono zwycięskie bitwy. Największa rozegrała się na uroczysku Bykowce pod Łączką, gdzie stanął oddział powstańczy pod dowództwem Karola Frycze. We wsi Jaszczułty w okresie działań powstańczych miał swoją kwaterę jeden z czołowych przywódców Zygmunt Padlewski. Fakt przebywania na tym terenie wysokiego rangą dowódcy spowodował tak liczne zgłaszanie się okolicznych mieszkańców do powstania. Chłopi z okolicznych wiosek walczyli w wielu bitwach stoczonych na terenie Puszczy Białej. Wielu z nich oddało życie w obronie polskości.

Projekt muralu powstał na podstawie zaginionego we wrześniu 1939 roku w Warszawie obrazu Maksymiliana Gierymskiego „Alarm w obozie”. Do dziś zachowała się jedynie czarno-biała fotografia tego dzieła sztuki. Mural jest próbą rekonstrukcji barwnej, ale przede wszystkim współczesną interpretacją. Komisarzem pleneru i autorem projektu był artysta malarz Wieńczysław Pyrzanowski. Projekt realizował autor wraz z zespołem – Dominiką Małgowską, Matyldą Pyrzanowską i Łukaszem Dymińskim.